سیف اله اندایش

نظام آموزش عالی به عنوان بستر اصلی تربیت نیروی انسانی کارآفرین، همواره با چالش آماده سازی دانشجویان برای مواجهه با تحولات سریع فناورانه روبروست. سواد هوش مصنوعی به عنوان شایستگی کلیدی در عصر دیجیتال می تواند اثربخشی آموزش کارآفرینی را افزایش دهد، اما نقش خودکارآمدی به عنوان یک مکانیسم روان شناختی در این رابطه نیازمند تبیین است. از این رو، پژوهش حاضر با هدف تبیین نقش خودکارآمدی در تأثیر سواد هوش مصنوعی بر آموزش کارآفرینی در نظام آموزش عالی انجام شد. این پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر روش توصیفی-همبستگی است. جامعه آماری شامل 271 نفر از دانشجویان تحصیلات تکمیلی دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه خلیج فارس بوشهر بود. حجم نمونه بر اساس فرمول کوکران 159 نفر تعیین شد که پس از حذف پرسشنامه های ناقص، 155 پرسشنامه تحلیل گردید. برای گردآوری داده ها از پرسشنامه های استاندارد سواد هوش مصنوعی، آموزش کارآفرینی و خودکارآمدی استفاده شد. روایی و پایایی ابزارها با استفاده از شاخص های AVE، آلفای کرونباخ و پایایی مرکب تأیید شد. داده ها با استفاده از مدل یابی معادلات ساختاری و نرم افزار SmartPLS تحلیل شدند. نتایج نشان داد خودکارآمدی با ضریب مسیر 599/0 و عدد معناداری 447/7 تأثیر مثبت و معناداری بر آموزش کارآفرینی دارد. سواد هوش مصنوعی با ضریب مسیر 513/0 و عدد معناداری 672/11 تأثیر مثبت و معناداری بر خودکارآمدی دارد. در نهایت سواد هوش مصنوعی با ضریب مسیر 609/0 و عدد معناداری 703/9 تأثیر مثبت و معناداری بر آموزش کارآفرینی دارد. سواد هوش مصنوعی هم به طور مستقیم و هم از طریق تقویت خودکارآمدی به ارتقای آموزش کارآفرینی کمک می کند. برنامه ریزان آموزشی باید با طراحی دوره های سواد هوش مصنوعی و تقویت خودکارآمدی دانشجویان، زمینه را برای تربیت کارآفرینان توانمند فراهم آورند.