دارا باقری

آلوده شدن اکوسیستم های آبی به نفت خام یک چالش جدی برای حیات آبزیان ب می باشد. مطالعه حاضر با هدف بررسی تأثیر ریزجلبک های تغذیه شده با بخش محلول نفت خام بر رشد، بقا، تعداد تخم، ناپلی و پلت مدفوعی تولیدی کوپه پودها انجام شد. نفت خام سنگین ایران به عنوان منبع آلودگی، از مخازن نفت تهیه و با آب دیونیزه ترکیب شد تا غلظت های قابل حل نفت (WSF) تولید گردد. این ترکیب به مدت 24 ساعت در دمای 25 درجه سانتی گراد و در تاریکی هم زده شد و سپس فیلتر شد. تیمارهای آزمایش شامل غلظت های 2/0، 5/0، 1 و 2 گرم در لیتر نفت خام و یک گروه کنترل بودند. هارپکتیکوییدها از اکوسیستم آبی خلیج فارس جمع آوری و در شرایط آزمایشگاهی نگهداری شدند. برای تغذیه این موجودات، جلبک های نانوکلروپسیس در محیط کشت F/2 پرورش یافتند. طراحی آزمایش به دو مرحله تقسیم شد: در مرحله اول، اثرات نفت خام بر رشد جلبک ها و در مرحله دوم، تأثیر جلبک های آلوده بر هارپکتیکوییدها بررسی شد. آزمایش ها به صورت تصادفی و در قالب طرح کامل تصادفی (CRD) انجام شد. نتایج نشان داد که افزودن بخش قابل حل نفت خام در آب در 24 ساعت اول منجر به کاهش قابل توجه رشد جلبک ها در مقایسه با گروه کنترل می شود. با این حال، با افزایش زمان، روند رشد تغییر کرده و بالاترین میزان رشد جلبک ها به ترتیب در تیمارهای 5/0 گرم در لیتر در روز 3 (32/49%)، 25/0 گرم بر لیتر در روز 4 (73/47%)، 1 گرم بر لیتر در روز 5 (55/38%)، و 2 گرم بر لیتر در روز 7 (43/36%) مشاهده گردید. در بررسی درصد بقا هارپکتیکوییدها، نتایج نشان داد که در ساعت 24، بالاترین درصد بقا در گروه کنترل و تیمار 25/0 گرم بر لیتر (94%) و کمترین درصد بقا در تیمار 2 گرم بر لیتر (13%) مشاهده شد. در زمان های 48، 72 و 96 ساعت، گروه کنترل همواره بالاترین درصد بقا را داشت و تیمار 2 گرم بر لیتر کمترین را نشان داد. تعداد پلت های مدفوعی تولید شده توسط هارپکتیکوییدها نیز در ساعت های 24 و 48 مورد بررسی قرار گرفت. در 24 ساعت، بیشترین تعداد پلت تولیدی در تیمار 1 گرم بر لیتر (2/2±3/21) و کمترین در تیمار 25/0 گرم بر لیتر (2/2±7/13) ثبت شد. در 48 ساعت نیز، بیشترین تعداد پلت در تیمار 1 گرم بر لیتر (9/1±2/29) و کمترین در تیمار 25/0 گرم بر لیتر (7/1±13) مشاهده گردید. در مورد تعداد ماده های تخم دار، نتایج نشان داد که در ساعت 24، گروه