احسان حیدرزاده

رونق گردشگری، به ویژه در شهرهای ساحلی، نقش مهمی در ارتقای توسعه پایدار شهری ایفا می کند. این شهرها با برخورداری از منابع متعدد، پتانسیل بالایی برای جذب گردشگران دارند. با این حال، فشار جمعیتی، ضعف زیرساخت های گردشگری و تهدیدات زیست محیطی، چشم انداز توسعه پایدار را در این مناطق با چالش مواجه می سازد. بررسی دقیق تأثیر گردشگری بر ابعاد اقتصادی، اجتماعی و محیط زیستی شهر بوشهر می تواند راهنمایی برای سیاست گذاران و برنامه ریزان شهری فراهم کند. این پژوهش با بهره گیری از ترکیب روش تحلیل ساختاری_تفسیری (ISM) و MicMac، به صورت کیفی و متکی بر نظر 100 نفر از خبرگان، اساتید و دانشجویان آگاه، به تحلیل اثرات رونق گردشگری بر توسعه پایدار شهر ساحلی بوشهر می پردازد. نوآوری این مطالعه در کاربرد تلفیقی این روش ها برای بررسی تعاملات پیچیده میان شاخص های کالبدی، اقتصادی، اجتماعی و محیط زیستی در زمینه گردشگری شهری و ارائه راهکارهای سیستمی جهت ارتقای کیفیت زندگی و پایداری اکولوژیکی شهرهای ساحلی نهفته است. نتایج نشان می دهد شاخص هایی نظیر «فروش کالاهای بومی (C1)»، «ایجاد فرصت های شغلی(C3)»، «بهبود سطح زندگی و خدمات برای اقشار جامعه ی میزبان(C4)»، «حفظ و احیای مشاغل سنتی(C5)» و.... ، در عین حال که نقش اثرگذار در شکل دهی سایر مؤلفه ها دارند، خود نیز به شدت متأثر از محیط عملکردی و ساختار کلان سیستم هستند، و لذا بالاترین اهمیت را دارند. آنچه در نهایت از تحلیل ساختاری استخراج می شود، ضرورت اتخاذ رویکردی تلفیقی و سیستمی است که در آن، رونق گردشگری نه صرفاً به مثابه یک هدف اقتصادی، بلکه به عنوان ابزاری در خدمت ارتقای کیفیت زندگی، پایداری اکولوژیکی، و انسجام اجتماعی شهرهای ساحلی در نظر گرفته شود.