حسین سلیمی

نخستین گام برای فهمِ عبارت ها و بیت ها در متون، پی بردن به معنی یا معانیِ صحیح و دقیقِ واژه ها و ترکیب های به کاررفته در آن ها است. «خونِ شقایق» یکی از این ترکیب ها در شعرِ حافظ است که از چشمِ حافظ پژوهان و شارحانِ دیوانِ حافظ نادیده مانده است. در این جُستار پس از نگاهی به چند شرح و توضیح از دیوانِ حافظ بر این اصطلاح و بیتی که در آن به کاررفته است؛ معنیِ آن را بیان کرده و نشان داده شده است که حضرتِ حافظ با توجّه به معنیِ اوّلیة آن، تصویر آفرینی در بیتِ موردنظرش را ساخته است. باید توجه داشت ازآنجاکه حافظ در سرزمین فارس زندگی می کرده است، بسیاری از تصویرهای هنری شعر خود را بر پایه باورها و اعتقادات و نیز موضوعات مربوط به زندگی مردم همین سرزمین بنا می نهد. به طوری که می توان بسیاری از واژه ها، اصطلاحات، باورها و اعتقادت زندگی جنوب کشور و به ویژه شیراز و پیرامون آن را از شعر و سخن او استخراج کرده و موردبررسی قرارداد. گُلِ کِرِه دُزد عنوان گل شقایق در جنوب بویژه فارس و بوشهر است که دستمایه تصویرهایی هنری در ادبیات عاشقانه شفاهی شده است. تصویرهایی که یادآور تصویر حافظ از این گل در غزل خویش است.