حیدر احمدی

صنعت گردشگری در عصر تحول دیجیتال با چالش ها و فرصت های بی سابقه ای روبروست. هوش مصنوعی به عنوان فناوری پیشران این تحول، می تواند نقش تعیین کننده ای در ایجاد مزیت رقابتی پایدار ایفا کند، اما آنچه فناوری را به مزیت رقابتی تبدیل می کند، توانایی سازمان در مدیریت و بهره برداری مؤثر از دانش نهفته در آن است. این پژوهش با هدف بررسی تأثیر هوش مصنوعی بر مزیت رقابتی پایدار با نقش میانجی مدیریت دانش در صنعت گردشگری انجام شده است. پژوهش حاضر از نظر هدف کاربردی و از لحاظ روش توصیفی-همبستگی است. جامعه آماری شامل 119 نفر از مدیران، کارشناسان و کارکنان اداری ده هتل از هتل های شهر تبریز بود که 115 پرسشنامه قابل تحلیل بازگردانده شد (نرخ پاسخ دهی 6/96 درصد). داده ها با استفاده از پرسشنامه های استاندارد چن و همکاران (2022) برای هوش مصنوعی، لی و همکاران (2006) برای مزیت رقابتی پایدار و لاوسون (2003) برای مدیریت دانش جمع آوری و با نرم افزار Smart PLS تحلیل شدند. نتایج نشان داد هوش مصنوعی بر مزیت رقابتی پایدار (ضریب 597/0)، هوش مصنوعی بر مدیریت دانش (ضریب 608/0) و مدیریت دانش بر مزیت رقابتی پایدار (ضریب 502/0) تأثیر مثبت و معناداری دارد. همچنین مدیریت دانش نقش میانجی جزئی در رابطه بین هوش مصنوعی و مزیت رقابتی پایدار ایفا می کند (ضریب 0.305). هوش مصنوعی به طور مستقیم و غیرمستقیم (از طریق مدیریت دانش) به ایجاد مزیت رقابتی پایدار در صنعت گردشگری کمک می کند. مدیریت دانش به عنوان پل استراتژیک میان فناوری و رقابت پذیری عمل می کند. سرمایه گذاری همزمان در زیرساخت های هوش مصنوعی و تقویت فرایندهای مدیریت دانش، زمینه ساز دستیابی به عملکرد برتر و مزیت رقابتی پایدار در بازار گردشگری است.